Błachnio Rafał

”Chiny bardzo nas pociągały [...] Nie pociągało nas nieznane, ale duch postępu, który wtedy tam istniał. Chociażby "Czerwoni Gwardziści" – studenci, którzy jechali na prowincję, żeby uczyć wieśniaków, a także pobierać naukę od prostego ludu. Pomyśleliśmy, że jest to prawdziwy tygiel rewolucji, jaką chętnie ujrzelibyśmy w Niemczech. Potem zaczęliśmy studiować poglądy Mao Tse-tunga, w którym widzieliśmy raczej filozofa, niż męża stanu. ”

                                          Lerke von Saalfeld (krytyk literatury), Ostatnia bitwa Mao            

1.     Wprowadzenie  –  powojenne tło polityczne w Republice Federalnej Niemiec

Wraz z rozwojem ruchu studenckiego i rozpowszechnieniem się w krajach zachodnich mitu zwycięskiej Rewolucji Kulturalnej, wpływ ideologii Mao w kulturze zachodniej stał się stopniowo coraz bardziej zauważalny. Poniżej nakreślę jego obecność w politycznej i kulturalnej działalności zachodnioniemieckich grup ultralewicowych. Do prześledzenia tego typu związków wybrałem ówczesną RFN, ze względu na dostępność w języku polskim literatury na ten temat oraz specyfikę powiązań między doświadczeniem faszyzmu, a późniejszymi postawami młodego pokolenia.  

Jednak zanim przejdę do analizy inspiracji maoizmem, chciałbym w skrócie przedstawić historyczne tło tamtych czasów, kształtujące postawy studentów i młodzieży, przyczyniające się do ich zainteresowania radykalnymi ideologiami, a także zaangażowania w życie polityczne Niemiec Zachodnich. W analizie tej szczególnie interesuje mnie postawa i poglądy osób ze środowiska skrajnej lewicy, działających później w zbrojnym podziemiu.

Jerzy Kochan

Problem tematyzacji świata

(Buntownicy 68 roku, powoływali sie między innymi na "Człowieka jednowymiarowego" Herberta Marcusego, który opisywał totalitarne zabiegi społeczeństwa kapitalistycznego, tworzącego własną zideologizowaną wersję publicznego dyskursu. Problem jednowymiarowości, tematyzacji i zamkniętego horyzontu jako praktyk wykluczających wszelkie mentalne alternatywy, kształtujących zindoktrynowaną jednostkę, opisuje Jerzy Kochan na przykładzie zideologizowanych narracji historycznych, jakim jesteśmy poddawani już od szkoły podstawowej. I tak, Ameryka jest dobra, bo uwolniła nas od okupantów, a bomba atomowa zrzucona na Hiroszimę czy bombowy holocaust Drezna albo wsparcie dla krwawych reżimów w Trzecim Swiecie (nie budzą już naszej grozy) w porównaniu z gułagiem i zbrodniami stalinizmu, są tylko wypadkami przy pracy, wolnego demokratycznego świata. Na przykładzie tego, jak tworzony jest dyskurs na temat  dwóch systemów - stalinowskiego i hitlerowskiego - Kochan analizuje i pokazuje nam jak, w sposób całkowicie sztuczny, oddziela się odpowiedzialność zbrodni popełnianych przez zachodnie demokracje za zrodzenie i wyposażenie w odpowiednie narzędzia, tych dwóch dyktatur, wzajemny związek kapitalizmu i katastrof XX wieku, wpajając nam zamiast tego, tezę o demokracji, jako ofierze i moralnym zwycięzcy, który nigdy nie miał nic wspólnego z pokonanym - redakcja)